De wijkinspecteur

Wanneer de vraag gesteld wordt waarom een wijkinspecteur niet voortdurend zichtbaar aanwezig is in het straatbeeld, begrijpen wij die bezorgdheid. Ook wij vinden zichtbaarheid belangrijk. Het beeld van de wijkinspecteur is de voorbije decennia echter sterk veranderd.

De wijkinspecteur van vandaag heeft een bijzonder uitgebreid takenpakket dat zich grotendeels afspeelt achter de schermen, bij burgers thuis, tijdens overlegmomenten of in de verwerking van dossiers.

Om een idee te geven van wat een wijkinspecteur vandaag allemaal doet:

Hij of zij voert opdrachten uit voor het parket. Dat gaat bijvoorbeeld over het verhoren van slachtoffers, getuigen of verdachten die in onze gemeente wonen, maar betrokken zijn bij dossiers elders in het land. De wijkagent wordt dan gevraagd deze personen op hun woonplaats te verhoren.

Daarnaast volgt de wijkagent gerechtelijke maatregelen op. Denk aan huisverboden bij intrafamiliaal geweld, personen aan wie voorwaarden werden opgelegd door justitie of andere dossiers waarbij toezicht noodzakelijk is.

Woonstvaststellingen vormen nog steeds een belangrijk onderdeel van de functie. Achter elke adreswijziging die onderzocht moet worden, schuilen dossierbehandeling, terreincontrole en verslaggeving.

Ook in migratie- en vreemdelingendossiers speelt de wijkinspecteur een belangrijke rol. Onderzoeken in het kader van gezinshereniging, verblijf, domiciliefraude en soms ook schijnhuwelijken of schijn-samenwoonst vragen vaak meerdere contacten, huisbezoeken, vaststellingen en verslagen.

Daarnaast behandelen wijkagenten tal van dossiers inzake leefbaarheid. Milieuklachten, sluikstorten, geluidsoverlast, problemen rond dierenwelzijn en meldingen van buurtbewoners komen vaak eerst bij de wijkdienst terecht.

Op regelmatige basis verlenen zij ook bijstand aan externe partners zoals het FAVV, sociale inspectiediensten, gerechtsdeurwaarders en gemeentelijke diensten.

Zij betekenen bovendien allerlei officiële beslissingen aan burgers. Denk bijvoorbeeld aan rijverboden, bestuurlijke maatregelen en gerechtelijke kennisgevingen.

Verder zijn wijkinspecteurs nauw betrokken bij scholen. Zij onderhouden contacten met directies, voeren schooltoezichten uit en werken mee aan preventieprojecten rond veiligheid en leefbaarheid.

Binnen ons eigen korps ondersteunen zij ook andere diensten. De lokale recherche doet regelmatig beroep op de kennis van de wijkinspecteurs. Niemand kent een buurt, een gezinssituatie of een lokaal netwerk immers beter dan de wijkinspecteur.

Een ander belangrijk luik is bemiddeling. Burenruzies, familiale conflicten, discussies tussen bewoners of langdurige geschillen worden vaak door de wijkagent opgevolgd. Dat zijn soms tijdsintensieve trajecten, maar vaak voorkomen zij verdere escalatie en gerechtelijke procedures.

Daarnaast vervult de wijkagent een belangrijke signaalfunctie. Hij of zij detecteert problemen rond vereenzaming, radicalisering, intrafamiliaal geweld, verwaarlozing, overlast of maatschappelijke kwetsbaarheid. Die informatie is van onschatbare waarde voor een preventieve veiligheidsaanpak.

Ook bij evenementen, fuiven, gemeentelijke festiviteiten, overlastacties (bijvoorbeeld in de Warande), horeca-onderzoeken en andere ordediensten worden wijkagenten ingezet. Op die momenten voeren zij eveneens opdrachten uit buiten de klassieke wijkwerking.

Ten slotte verwachten burgers vandaag een zeer grote bereikbaarheid. E-mails, telefoons en meldingen moeten snel worden behandeld. Inwoners verwachten terecht een snelle reactie en een correcte opvolging. Die dienstverlening vraagt dagelijks veel tijd. Van de wijkinspecteur wordt bovendien verwacht dat hij of zij digitaal bereikbaar is en vragen beantwoordt of dossiers opvolgt.

En dan hebben we het nog niet over de administratieve verwerking van al deze opdrachten. Elk bezoek, elk verhoor, elke bemiddeling, elke vaststelling en elk onderzoek moeten worden geregistreerd, verantwoord en opgevolgd in diverse systemen.

Daarom is de wijkagent vandaag niet minder actief in de wijk dan vroeger. Integendeel. Een groot deel van zijn of haar werk gebeurt echter niet altijd zichtbaar op straat. Het speelt zich af bij mensen thuis, op scholen, in overleg met partners, tijdens onderzoeken, in bemiddelingen en bij de opvolging van dossiers.

Misschien moeten we de wijkinspecteur (wijkagent) vandaag dan ook niet alleen beoordelen op het aantal uren dat we hem of haar in het straatbeeld zien, maar vooral op de maatschappelijke meerwaarde die dagelijks voor onze inwoners wordt gerealiseerd.