Van informaticafraude tot fysieke fraude: een hybride fenomeen zich steeds sterker manifesteert
In het kader van de maand van de cyberveiligheid gaan we in op oplichtingspraktijken met valse politieagenten. Een vorm van oplichting die steeds diverser wordt. De laatste maanden zien de politiezones een toename van het aantal gevallen waarin cybercriminaliteit evolueert naar fysieke oplichting. Een valse agent (of valse bankmedewerker) komt bij het slachtoffer thuis om het zogenaamd te helpen informaticafraude te voorkomen... Een woordje uitle
"Sinds ongeveer een jaar ontvangen we regelmatig klachten over fenomenen waarbij valse politieagenten of valse bankmedewerkers betrokken zijn. Ik zou zeggen dat dit minstens één keer per week gebeurt", vertelt hoofdinspecteur Tijl De Groot, teamleider van de sectie cyber bij de politiezone Brussel HOOFDSTAD Elsene.
Sinds covid neemt het fenomeen echter nieuwe vormen aan. "Het begint doorgaans met een datalek. Een valse politieagent of valse bankmedewerker belt je op en vertelt dat hij een onderzoek voert naar een poging tot fraude. Hij zegt dat je gevaar loopt en dat een van zijn collega's naar je huis zal worden gestuurd om je geld in veiligheid te brengen. Vervolgens komt er iemand je bankkaarten en codes, maar soms ook waardevolle voorwerpen ophalen ..."
We herinneren eraan dat geen enkele bankmedewerker een afspraak bij je thuis zal maken. En politieagenten komen meestal pas bij je langs nadat je eerst contact met hen hebt opgenomen. "Naast de omvang van het fenomeen zijn we bezorgd dat dit op een dag tot geweld zal leiden, zoals een homejacking …", voegt Tijl De Groot eraan toe. Zijn collega's hebben al verschillende arrestaties verricht. "Sommige burgers bellen ons voordat de valse politieagent tot actie overgaat, omdat ze hun twijfels hebben. Zo konden we daders op heterdaad betrappen!"
Een evoluerend fenomeen
De slachtoffers zijn doorgaans oudere personen die weinig vertrouwd zijn met de nieuwe technologieën. "Ook het profiel van de daders evolueert. Ze zijn niet noodzakelijk supergoed in informatica, maar wel in manipuleren. Het zijn geen internetoplichters die in het buitenland gevestigd zijn, zoals je zou kunnen denken. Ze behoren vaak tot bendes die lokaal actief zijn", legt Tijl De Groot uit.
Gezien dit fenomeen roepen we de burgers op uiterst voorzichtig te zijn:
-
Aarzel nooit om naar de dienstkaart van een politieagent te vragen (een bankmedewerker komt nooit bij je thuis, maar ontvangt je op afspraak rechtstreeks in de bank).
-
Niemand mag je vragen je pincode te geven of je digipas of itsme-login te gebruiken.
-
Ben je het slachtoffer van fraude, doe dan aangifte en neem contact op met Card Stop/Fraudstop (24/24 beschikbaar op het nummer 078 170 170).